ΘΕΜΑ ΥΓΕΙΑΣ (ΔΙΑΤΡΟΦΗ): Σταφίδες: γλυκές μπουκιές με σημαντικά οφέλη

stafidesΜικρές, γλυκιές και με θαυματουργές ιδιότητες που ωφελούν την υγεία, οι σταφίδες αποτελούν την πιο υγιεινή επιλογή του χειμώνα.

Δώρο του αμπελιού και του ήλιου, οι σταφίδες είναι ένα εύγευστο και υγιεινό σνακ, ενώ κατέχουν σημαντική θέση και στη μαγειρική και τη ζαχαροπλαστική. Το γεγονός ότι στη χώρα μας τις απολαμβάνουμε σε αφθονία μάς κάνει ίσως να μην εκτιμούμε κάποιες φορές τις τόσες ευεργετικές, αλλά και γευστικές ιδιότητές τους. Ενώ, αντίθετα, σε κάποιες χώρες του εξωτερικού θεωρούνται μια σπάνια λιχουδιά που πρέπει να αναζητήσει κανείς σε εξειδικευμένα μαγαζιά.

Τα πιο δημοφιλή είδη σταφίδας είναι η σουλτανίνα, η σταφίδα Μάλαγα, η σταφίδα Monukka, η σταφίδα Ζακύνθου, η κορινθιακή σταφίδα, η σταφίδα Μοσχάτο και η σταφίδα Thompson χωρίς κουκούτσια.

Τα αποξηραμένα σταφύλια ή αλλιώς σταφίδες (κορινθιακή και σουλτανίνα) μπορεί να περιέχουν κομμάτια από το κοτσάνι και το κουκούτσι, γι’αυτό πρέπει να τις ξεχωρίσετε πρώτα. Οι σταφίδες που έχουν αποξηρανθεί τεχνητά είναι συνήθως πιο καθαρές, αλλά θα χρειαστεί να τις βάλετε σε βραστό νερό για λίγα δευτερόλεπτα [ροτού τις προσθέσετε σε κέικ

Η σταφίδα έχει μεγάλη ιστορία

Οι σταφίδες αποτελούσαν βασικό στοιχείο της διατροφής των προγόνων μας, που τους απέδιδαν ευεργετικές και μαγικές ιδιότητες. Μαζί με τον μούστο και το μέλι αποτελούν τις πιο σημαντικές, παραδοσιακές γλυκαντικές ύλες.

Ιστορικά, η παραγωγή και το εμπόριο σταφίδας έχουν καθορίσει την οικονομική πορεία του ελληνικού κράτους. Η χρεωκοπία του 1893 διά στόματος Χαριλάου Τρικούπη, με το διάσημο: «Δυστυχώς επτωχεύσαμεν», είχε ως βασική αιτία την πτώση στο εμπόριο της σταφίδας! Οι διακυμάνσεις στο εμπόριό της ήταν εκείνες που οδήγησαν σε εθνική κρίση και τελικά στην καθυστέρηση της πληρωμής των εξωτερικών χρεών της Ελλάδας.

Η σταφίδα καθόριζε σε τέτοιο βαθμό τη ζωή στους τόπους παραγωγής της που η οικονομική και κοινωνική ζωή πόλεων όπως η Πάτρα και το Αίγιο ήταν προσαρμοσμένη στους ρυθμούς του εμπορίου σταφίδας. Τα δικαστήρια, για παράδειγμα, έκλειναν από τον Ιούλιο μέχρι το Σεπτέμβριο, ενώ Σεπτέμβριο και Οκτώβριο δεν τελούνταν γάμοι!

Πως γίνεται η αποξήρανση;

Οι σταφίδες, όπως σίγουρα θα γνωρίζετε, δεν είναι παρά αποξηραμένα σταφύλια. Μια απόδειξη της ευρηματικότητας του ανθρώπου, καθώς με τον τρόπο αυτό εξασφαλιζόταν η παρουσία στη διατροφή ενός προϊόντος που η φύση το προσφέρει μόνο τους καλοκαιρινούς μήνες.

Η αποξήρανση γίνεται παραδοσιακά στον ήλιο, αλλά και με βύθιση σε καυτό νερό ή με αφυδάτωση. Από την ποικιλία σταφυλιού σουλτανίνα παράγεται η ξανθή σταφίδα που έχει χρυσαφένιο χρώμα και πιο στυφή γεύση και από την ποικιλία κορινθιακή, η μαύρη σταφίδα που είναι σκουρόχρωμη και έχει πιο «πυκνή» γεύση.

Θρεπτικές αλλά γεμάτες θερμίδες

Οι σταφίδες έχουν υψηλή θρεπτική αξία γι’ αυτό και συνίστανται στους αθλητές, όμως έχουν παράλληλα και υψηλή θερμιδική αξία. Περίπου 100 γραμμάρια σταφίδες έχουν 250 θερμίδες, ενώ ένα φλιτζάνι σταφίδες αντιστοιχεί σε 8 φλιτζάνια φρέσκο σταφύλι! Αποτελούν καλή πηγή σιδήρου, καλίου και σεληνίου ενώ περιέχουν βιταμίνη Α και βιταμίνες Β και είναι πλούσιες σε φυτικές ίνες. Βρίθουν σακχάρων, από 67-72%, που στο μεγαλύτερο ποσοστό τους είναι φρουκτόζη. Περιέχουν, τέλος, αντιοξειδωτικά και ένα μικρό ποσοστό βιταμίνης C.

Που ωφελούν;

Λόγω των θρεπτικών ουσιών τους, οι σταφίδες βοηθούν στην αντιμετώπιση της σιδηροπενικής αναιμίας, μειώνουν την πίεση του αίματος και την κατακράτηση υγρών. Οι φυτικές ίνες που περιέχουν δρουν κατά της δυσκοιλιότητας, των αιμορροΐδων και της χοληστερόλης. Αν και κανείς θα πίστευε ότι είναι επιβλαβείς για τα δόντια, λόγω της γλυκιάς τους γεύσης και της κολλώδους φύσης τους, στην πραγματικότητα οι σταφίδες περιέχουν ουσίες που καταπολεμούν τα βακτήρια του στόματος που ευθύνονται για την τερηδόνα και την ουλίτιδα, καταστέλλουν την ανάπτυξη μικροβίων στο στόμα, εμποδίζουν την προσκόλλησή τους στα δόντια και τα ούλα και εμποδίζουν τη δημιουργία οδοντικής πλάκας.

Οφέλη για την υγεία

Σταφίδες και δυσκοιλιότητα: η σταφίδα περιέχει συρρικνωμένες φυτικές ίνες εξαιτίας της αφυδάτωσης που έχει υποστεί. Η κατανάλωση σταφίδας έχει ως αποτέλεσμα να διογκώνονται οι φυτικές ίνες που περιέχει, λόγω των υγρών του στομάχου. Αυτό προσθέτει όγκο στην τροφή που κινείται μέσω του εντερικού σωλήνα και να βοηθάει στην αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας. Οι σταφίδες περιέχουν αδιάλυτες φυτικές ίνες, οι οποίες θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικές επειδή έχουν επίδραση καθαρτικού βοηθώντας στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας.

Σταφίδες και διάρροια: Εκτός από την αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας, οι σταφίδες μπορούν επίσης να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση της διάρροιας, γιατί οι φυτικές ίνες που περιέχουν, αφ’ ενός μεν καλύπτουν τις περιοχές του εντέρου που έχουν προσβληθεί από φλεγμονή, αφ’ ετέρου υφίστανται ζυμώσεις που τα προϊόντα τους εμποδίζουν την ανάπτυξη παθογόνων μικροοργανισμών.

Σταφίδες και αύξηση σωματικού βάρους: οι σταφίδες, όπως και όλα τα αποξηραμένα φρούτα, είναι ιδανικές τροφές για να αυξηθεί το σωματικό βάρος με υγιή τρόπο, αφού είναι πλούσιες σε φρουκτόζη και γλυκόζη και περιέχουν αρκετές θερμίδες. Οι σταφίδες αποτελούν καλή επιλογή στη διατροφή των αθλητών ή των bodybuilders που χρειάζονται ενισχυμένη ενέργεια, χωρίς την πρόσληψη ανθυγιεινών ποσοτήτων χοληστερόλης. Ο ρόλος τους στην υγιεινή διατροφή ενισχύεται λόγω των πολλών βιταμινών, αμινοξέων και ανόργανων αλάτων που περιέχουν, όπως το σελήνιο και φώσφορο, τα οποία συμβάλουν στην απορρόφηση άλλων θρεπτικών συστατικών και πρωτεϊνών στο σώμα.

Σταφίδες και καρκίνος: οι σταφίδες παρέχουν υψηλή συγκέντρωση σε αντιοξειδωτικά, όπως κατεχίνες, στο αίμα. Τα αντιοξειδωτικά μειώνουν τις ελεύθερες ρίζες στον οργανισμό, οι οποίες σπέρνουν τον όλεθρο στα συστήματα των οργάνων και των κυττάρων. Οι ελεύθερες ρίζες οδηγούν σε ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων, καθώς και η ουσία που μπορεί να παρακινήσει τη μετάσταση. Ως εκ τούτου, η κατανάλωση σταφίδας αυξάνει το επίπεδο αυτών των ισχυρών αντιοξειδωτικών στον οργανισμό, συμβάλει στην πρόληψη καρκίνου, ή επιβραδύνει την πρόοδό του.

Σταφίδες και υπέρταση: για πολλά χρόνια, αρκετοί άνθρωποι πίστευαν ότι οι σταφίδες έχουν την ικανότητα να μειώνουν την αρτηριακή πίεση και να συμβάλουν στην καλή υγεία της καρδιάς, αλλά σχετικά πρόσφατα οι ειδικοί άρχισαν εντατικές μελέτες για τις ιδιότητες της σταφίδας. Τα ευρήματα, αν και ακόμη δεν είναι απολύτως οριστικά για το πώς σταφίδες μειώνουν την αρτηριακή πίεση, έδειξαν θετική συσχέτιση μεταξύ της μείωσης της υπέρτασης και της κατανάλωσης σταφίδας. Πολλά από τα θρεπτικά συστατικά που περιέχονται στις σταφίδες είναι ευεργετικά, αλλά οι ειδικοί πιστεύουν ότι οφείλεται κυρίως στο υψηλό επίπεδο του καλίου που περιέχουν οι σταφίδες.

Σταφίδες και αναιμία: οι σταφίδες περιέχουν μια σημαντική ποσότητα σιδήρου που βοηθά άμεσα στην θεραπεία της αναιμίας. Περιέχει επίσης αρκετές βιταμίνες του συμπλέγματος Β που είναι απαραίτητες για το σχηματισμό νέων αγγείων. Η υψηλή περιεκτικότητα των σταφίδων σε χαλκό συμβάλει επίσης το σχηματισμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Σταφίδες και προστασία ματιών: οι σταφίδες περιέχουν φυτοθρεπτικά συστατικά, τα οποία έχουν αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Αυτά τα φυτοθρεπτικά συστατικά είναι ευεργετικά για την οφθαλμική υγεία, καθώς προστατεύουν τα μάτια από την ζημία που μπορούν να προκαλέσουν οι ελεύθερες ρίζες, η εκφύλιση της ωχράς κηλίδας, η εξασθένηση της όρασης λόγο ηλικίας και ο καταρράκτης.

Σταφίδες και νεφρά: δεδομένου ότι οι σταφίδες είναι πλούσιες σε κάλιο, η συχνή κατανάλωσή τους αποτρέπει τον σχηματισμό, καθώς και την επανεμφάνιση των λίθων στα νεφρά.

Σταφίδες και οστά: το ασβέστιο, το οποίο είναι το κύριο στοιχείο των οστών μας, περιέχεται στις σταφίδες, ενώ παράλληλα περιέχουν και βόριο. Το βόριο είναι ζωτικής σημασίας για τη σωστή διαμόρφωση των οστών και την αποτελεσματική απορρόφηση του ασβεστίου. Επίσης, είναι ιδιαίτερα ωφέλιμο στην πρόληψη της οστεοπόρωσης στην εμμηνόπαυση και έχει αποδειχθεί ότι είναι πολύ χρήσιμο για τα οστά και τις αρθρώσεις. Το κάλιο είναι ένα άλλο απαραίτητο θρεπτικό συστατικό που βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα στις σταφίδες, το οποίο μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση και ανάπτυξη των οστών, μειώνοντας έτσι τις πιθανότητες της οστεοπόρωσης.

Σταφίδες και χοληστερίνη: Οι φυτικές ίνες που περιέχονται στις σταφίδες, συμβάλουν στην προαγωγή της απέκκρισης της χολής από το σώμα και στη μείωση της χοληστερόλης, προωθώντας έτσι την καλή καρδιακή υγεία. Επιπλέον, η ποσότητα των φυτικών ινών που περιέχονται στις σταφίδες βοηθά στην αποβολή των τοξινών και επιβλαβών ουσιών που βρίσκονται στον πεπτικό σωλήνα, πράγμα που μπορεί να προστατεύσει τους ανθρώπους από επιπλέον εντερικές ασθένειες και ανάπτυξη βακτηριδίων. Ενώ σταφίδες μπορεί να είναι μια καλή επιλογή στα πλαίσια μιας υγιεινής και ισορροπημένης διατροφής, είναι σημαντικό να μην αποτελούν υποκατάστατο των σταφυλιών. Αυτό προτείνεται διότι η αφυδάτωση μειώνει όχι μόνο περιεκτικότητα των σταφυλιών σε νερό, αλλά αυξάνει επίσης τη συγκέντρωση τους σε ζάχαρη και θερμίδες. Εξαιτίας αυτών των αλλαγών, τα σταφύλια χάνουν θρεπτικά συστατικά: σε κάθε μερίδα (28 γρ.) σταφίδας, θα καταλήξετε να καταναλώσετε τέσσερις φορές περισσότερο την ποσότητα ζάχαρης και θερμίδων που θα προσλαμβάνατε σε 28 γρ. σταφυλιών. Επιπλέον, ακόμη και αν οι σταφίδες που παρασκευάζονται από σταφύλια, σύμφωνα με μελέτες, δεν προσφέρουν στον ίδιο βαθμό τα οφέλη για την υγεία από ότι σε φρέσκια μορφή. Παρόλα αυτά, οι σταφίδες μπορούν αποτελέσουν μια υγιεινή επιλογή για σνακ, σε δημητριακά, σε σαλάτες, και σε άλλες συνταγές. Τις σταφίδες τις καταναλώνουμε με μέτρο, δεδομένου ότι το ¼ φλιτζανιού περιέχει περισσότερες από 100 θερμίδες και γλυκαιμικό δείκτη περίπου στο μέσο (56- 66 ανάλογα την ποικιλία). Συγκριτικά, τις ίδιες θερμίδες περιέχουν ένα γεμάτο φλιτζάνι σταφύλια φρέσκα, ενώ έχουν και χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη (46).

Πως θα τις εντάξετε στη διατροφή σας;

Οι σταφίδες εκτός από ένα εξαιρετικό σνακ που θα σας γεμίσει ενέργεια και μπορεί άνετα να αντικαταστήσει άλλες λιγότερο ωφέλιμες γλυκές επιλογές, είναι και ένα συστατικό με το οποίο αξίζει να πειραματιστείτε σε φαγητά και γλυκά, αν δεν έχετε ήδη ανακαλύψει τη γευστική του αξία. Πέρα από προσθήκη στη γέμιση της γαλοπούλας που τις κάνει δημοφιλείς ιδίως την περίοδο αυτή, δοκιμάστε τις με ρύζι μπασμάτι, φτιάξτε σταφιδόψωμο, βάλτε τις σε κέικ και προσθέστε τις σε πιάτα με κρέας ή στη σαλάτα.

Είναι το τέλειο συνοδευτικό σε ένα μπολ δημητριακά το πρωί ενώ αγαπά ιδιαίτερα το συνδυασμό με μήλο και αχλάδι. Τέλος, ένα υπέροχο, χριστουγεννιάτικο ποτό που μας έρχεται από την Βόρεια Ευρώπη είναι το ζεστό κόκκινο κρασί (μπορείτε να το αγοράσετε και έτοιμο) στο οποίο θα προσθέσετε σταφίδες.

Οι σταφίδες διατηρούνται ιδανικά σε αεροστεγές δοχείο στο ψυγείο ή σε δροσερό μέρος και διατηρούν το χρώμα, τη γεύση και την θρεπτική τους αξία μέχρι και πέντε μήνες. Κι αν θέλετε να τις έχετε πάντα «πρόχειρες» για κάποια μαγειρική σας έμπνευση μπορείτε να τις καταψύξετε –ξεπαγώνουν ιδιαίτερα εύκολα και γρήγορα σε θερμοκρασία δωματίου.

Επιλογή, Συντήρηση, Χρήση

Πως διαλέγω καλή σταφίδα Εξωτερικά η καλή σταφίδα πρέπει να είναι ζαρωμένη, θαμπή, σαρκώδης και χωρίς φθορές. Μην αγοράζετε σταφίδες που είναι πολύ σκληρές ή πολύ μαλακές ή ελαφρώς υγρές.

Πως να τη συντηρείτε Με τη σωστή αποθήκευση, οι σταφίδες μπορούν να διατηρήσουν τη γεύση τους και να παραμείνουν ασφαλή για κατανάλωση για αρκετούς μήνες ή και περισσότερο. Μεταφέρετε τις σταφίδες από την αρχική τους συσκευασία σε μια αεροστεγή σακούλα αποθήκευσης ή δοχείο. Αφαιρέστε όσο το δυνατόν περισσότερο αέρα και σφραγίστε καλά. Φυλάξτε τις σταφίδες στο ντουλάπι, αν σκοπεύετε να τις καταναλώσετε μέχρι την ημερομηνία λήξης που αναγράφεται στη συσκευασία τους. Διαφορετικά, φυλάξτε τις σταφίδες στο ψυγείο για ένα χρόνο, ή στην κατάψυξη έως και δύο χρόνια. Μην ξεχνάτε να σφραγίζετε την αεροστεγή σακούλα ή το δοχείο μετά από κάθε χρήση.

Προτεινόμενος τρόπος κατανάλωσης Οι σταφίδες μπορούν να καταναλωθούν ως έχουν, σε σαλάτες λαχανικών ή φρούτων, με δημητριακά ή βρώμη ή μούσλι, σε μπισκότα ή κέικ, με γιαούρτι, με πιλάφι και σε συνδυασμό με κρεατικά ή πουλερικά. Πριν προσθέσετε τις σταφίδες σε κάποιο τρόφιμο, πλύντε τις καλά, έτσι ώστε να αφαιρεθεί το θείο και τυχόν μικρές ποσότητες σε χημικές ουσίες. Συχνά, όταν γίνεται η επεξεργασία στο εργοστάσιο, προστίθεται στις σταφίδες λίγο φυτικό λάδι.

Μια μερίδα σταφίδες (28 γρ.) περιέχουν:   Νερό (gr.) 4.4 , Ενέργεια (Kcal) 84.5 , Πρωτεΐνες (gr.) 0.9 , Λιπαρά (gr.) 0.1 , Υδατάνθρακες (gr.) 22.4 , Φυτικές Ίνες (gr.)  1 , Ασβέστιο (mg) 14.1 , Σίδηρο (mg) 0.5 , Μαγνήσιο (mg) 9 , Φώσφορο (mg) 28.5 , Κάλιο (mg) 212 , Νάτριο (mg) 3.1 , Ψευδάργυρο (mg) 0.1 , Χαλκό (mg) 0.1 , Βιταμίνη C (mg) 0.6 , Θειαμίνη (mg) 0.08 , Ριβοφλαβίνη (mg) 0.08 , Νιασίνη (mg) 0.2 , Βιταμίνη B-6 (mg) 0.1 , Βιταμίνη B-12 (mcg) 0.0 , Βιταμίνη A (IU) 0.0

Πηγή: http://www.mydiatrofi.gr

planetnews

 

13 Φεβρουαρίου, 2020
Κατασκευή και φιλοξενεία ιστοσελίδων Computer World - Ζέλκας Ευριπίδης